Author Archives: Zenonas Tziarras

The New Iraq? Libya After Gaddafi

Gaddafi is dead and the Libyan people are outside in the streets, celebrating their victory against the 42 year dictatorial regime. Yet while the dictator is gone, difficult choices lie ahead for the Libyan people.

Libya has not become a “new Iraq” in the sense of western forces undertaking the same role they did in that country. Rather the West preferred to conduct a proxy war against the regime through the rebels. So, the rebels took the victory, killed the dictator and now they are expected to re-build their own state. This is no bad thing! After all, the coalition forces did an extremely poor job in Iraq and no one would expect them or want them to treat Libya as Iraq – mark II.

Yet, it would be naïve of us to think that the West will now leave Libya alone to stand on its own feet, and, most importantly, rely on its own resources! Therefore, despite the fact that the toppling of the Libyan regime took place under different circumstances and was undertaken by different actors than those involved in the downfall of the Iraqi one, the presence and influence of the West or at the very least of western interests – will be very obvious.

Continue reading →

Turkey: Zero Chances for "Zero Problems"

2 Replies

Since the election of Justice and Development Party (AKP) to power in 2002, Turkey followed a different foreign policy orientation. The man behind this foreign policy shift was Ahmet Davutoglu, today’s Foreign Minister. Davutoglu had a whole new idea about how the goals of Turkish foreign policy should be pursued and in his book “Strategic Depth” (Stratejik Derinlik) (2001) he brilliantly drafts a strategic doctrine for Turkey’s new foreign policy. Despite its relative success, this doctrine is seriously challenged by many regional developments, which are making it hard to believe that its implementation could ever be possible.

“Zero Problems”

A central theme of Davutoglu’s, and Turkey’s, foreign policy doctrine is the “zero problems with neighbors” principle. In brief, this suggests that Turkey wants to re-engage with the Arab world and the broader region more generally, by playing the role of the peace broker and mediator for regional disputes and conflicts. Based on “zero problems” Turkey is willing to abandon its crisis prone attitude and resort to “soft power”, cultural and historical bonds with its neighbors, and create economic and political relations of interdependence between the states of the Middle East and beyond, in order to resolve any bilateral or regional problems. At the same time Turkey is not neglecting the good relations that it should maintain with international actors like the US, EU and Russia. However, the last few months Turkish foreign policy has been facing quite a few problems not only in its region but also internationally. This has led many analysts to reconsider the feasibility of the “zero problems” principles and the goals of the Turkish foreign policy themselves.

Continue reading →

Eastern Mediteranean: Energy Developments and Geopolitical Implications

Leave a reply

Zenonas Tziarras
(PhD (Cand.) Politics & International Studies, University of Warwick, UK)

Since the drillings at block 12 in Cyprus’ Exclusive Economic Zone (EEZ) for the finding of natural gas were announced a few months ago, a diplomatic crisis, which later became a real threat to the regional stability and security, begun to unfold. Israel and Greece are directly involved in Cyprus’ efforts to drill out its natural gas; the former because of the geographic proximity of its own underwater energy reserves to the Cypriot block, and the latter because of the common Turkish disputes it faces regarding its marine borders, the strong diplomatic and economic bonds it maintains with Cyprus, the economic benefits of exploiting its own underwater energy resources and the need to delimitate its own EEZ.

The circumstances under which these developments have occurred could have probably not been worse given the general instability in the regions due to the Arab Spring, the decline in the Turkish-Israeli relations, the re-ignition of the Kurdish problem, the escalating Syrian crisis and of course the economic crisis. Apart from Cyprus, Greece and Israel, there are other actors involved in this situation and parallel realities that could play a significant role in exacerbating the crisis, leading to unfortunate security consequences.

Continue reading →

Περί Φυγοστρατίας ο Λόγος*

Leave a reply

Η φυγοστρατία είναι ένα θέμα το οποίο φαίνεται να απασχολεί αρκετά τελευταίως ενώ – κακώς – παραλληλίζεται συχνά και με το αίτημα ή προσπάθεια για αποστρατικοποίηση της νήσου Κύπρου. Πιο κάτω προσεγγίζεται το ζήτημα της φυγοστρατίας σαν κοινωνικό φαινόμενο, και όχι κοινωνικό κίνημα, και διαχωρίζεται από την αποστρατικοποίηση που θα έπρεπε να αποτελεί πολιτικό και στρατηγικό στόχο της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Κατ’ αρχήν η φυγοστρατία δεν είναι σημάδι κοινωνικής εξέλιξης και κοινωνικής αφύπνισης όπως υποστηρίζουν οι υπέρμαχοι της φυγοστρατίας, είναι σημάδι κοινωνικής παρακμής. Δεν υποδεικνύει ότι οι νέοι – ή η κοινωνία γενικότερα – έχουν ξεπεράσει κοινωνικά ταμπού ή συναισθηματισμούς. Το μόνο που αποδεικνύει είναι ότι η κοινωνία έχει γίνει πιο αναίσθητη, πιο ανοχική, πιο αδιάφορη, πιο εγωκεντρική κτλ. Είναι σημαντικό επίσης σ’ αυτή τη συζήτηση να γίνει διαχωρισμός μεταξύ των (δογματικών) πολέμιων της φυγοστρατίας και αυτών που την θεωρούν λάθος και πρόβλημα, διότι τα κίνητρα των δύο διαφέρουν κατά πολύ. Οι μεν στηρίζονται σε επιχειρηματολογία άνευ πραγματιστικού περιεχομένου, κυρίως ιδεολογικο-κεντρική, ενώ οι δε τοποθετούν τη φυγοστρατία στη βάση του γενικότερου κοινωνικού και πολιτικού πλαισίου αναγνωρίζοντας το πρόβλημα που δημιουργεί.

Γενικά, όσον αφορά στο φαινόμενο της φυγοστρατίας, φαίνεται ότι γίνεται υπερεκτίμηση του επιπέδου της κυπριακής νεολαίας σχετικά με την αντίληψη και την αντίδρασή της στα κακώς έχοντα της πολιτείας καθώς επίσης και ωραιοποίηση των κινήτρων των φυγόστρατων. Η προσπάθεια για αναγωγή της φυγοστρατίας σε ιδεολογικό-φιλοσοφικό κίνημα είναι τραγικό λάθος διότι κάτι τέτοιο δεν ισχύει και ούτε θα ισχύσει ποτέ. Δεν συμφωνεί καταρχήν με τον κοινωνιολογικό ορισμό ενός μαζικού κοινωνικού κινήματος αλλαγής. Η ουσία είναι ότι δεν πρέπει να δίνουμε σε κάποιες πραγματικότητες – όπως η φυγοστρατία – περισσότερη αξία απ’ ότι έχουν, διότι είναι επικίνδυνο και παραπλανητικό.

Η επιχειρηματολογία των υπέρμαχων της φυγοστρατίας περιέχει αρκετά σωστά σημεία που αφορούν στο χαρακτήρα, τη δομή, τη λειτουργία και διαφθορά του κρατικού και πολιτικού συστήματος. Γενικότερα όμως η ρητορική που θέλει την αναστολή – ή οποιοδήποτε άλλο τρόπο φυγοστρατίας – να είναι επαναστατική κίνηση που στοχεύει στο ταρακούνημα του κράτους και στην αλλαγή του παρόντος συστήματος είναι εκτός πραγματικότητας και κάνει κομπλιμέντα στους φυγόστρατους τα οποία δεν αξίζουν εφόσον οι περισσότεροι – αν όχι όλοι – από αυτούς δρούνε βάσει προσωπικού συμφέροντος.

Είναι επίσης αποδεκτό το επιχείρημα ότι οι φυγόστρατοι δεν βρέθηκαν σε μια νύκτα και ότι υπάρχουν συγκεκριμένα αίτια που οδηγούν στην έξαρση του φαινομένου – αυτό δεν σημαίνει όμως ότι οι φυγόστρατοι οργανώθηκαν και δημιούργησαν πολιτικό κίνημα. Στην ανθρωπότητα και σε κάθε κοινωνία υπάρχει εξέλιξη με βάση τα κοινωνικοπολιτικά δεδομένα. Οι φυγόστρατοι είναι μια σταδιακά αυξανόμενη τάση η οποία οφείλεται στην αδυναμία του συστήματος και των χρονικών κοινωνικοπολιτικών και οικονομικών συγκυριών να πείσουν ότι υπάρχει ανάγκη για στρατό. Παράλληλα, στην Κύπρο και σε όλο τον κόσμο λαμβάνει χώρα η σταδιακή διαφθορά των οποιωνδήποτε αξιών και ηθών και αυτό είναι γεγονός – αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι ο στρατός είναι αξία. Ο στρατός είναι μικρογραφία της κοινωνίας και χαρακτηρίζεται από πραγματικότητες όπως η ομαδική ευθύνη και η αλληλεγγύη κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες. Η απουσία αυτών των αισθημάτων, που κανονικά οδηγούν κάποιον να ανταποκριθεί στην επιστράτευση, έχουν ξεθωριάσει παντού και αυτό αντανακλάται και στο στρατό. Υπό αυτό το πρίσμα η φυγοστρατία είναι πολύ απλά μέρος ενός πολύ μεγαλύτερου συστημικού προβλήματος το οποίο αγγίζει και το στρατό, αφού όλα είναι συνδεδεμένα μεταξύ τους, και το οποίο αν συνεχίσει, θα εντείνει απλά το πρόβλημα. Σε καμία περίπτωση η φυγοστρατία δεν είναι πολιτική κίνηση – εκτός ίσως από μεμονωμένες περιπτώσεις ως εξαίρεση στον κανόνα.

. Σωστά ή λάθος, το κράτος επιβάλει την 2ετή υπηρεσία στην ΕΦ και ο καθένας είναι υποχρεωμένος να την ακολουθήσει. Είναι γεγονός ότι νόημα μπορεί να μην υπάρχει και ότι ο κόσμος θα ήταν καλύτερος χωρίς στρατούς. Η κατάργηση του στρατού υπό το πρίσμα της αποστρατικοποίησης σαν πολιτική/διπλωματική κίνηση, όμως, καμία σχέση δεν έχει με την φυγοστρατία. Το ζήτημα της αποστρατικοποίησης έχει να κάνει με πολιτικούς, κοινωνικούς και οικονομικούς λόγους και όχι με το γεγονός ότι κάποιοι δεν θέλουν να υπηρετήσουν για τον ένα ή τον άλλο λόγο. Σε κάθε περίπτωση η φυγοστρατία δεν είναι λύση ούτε ο σωστός τρόπος δράσης αφού αποτελεί άναρχο και εγωκεντρικό τρόπο αντίδρασης. Με την ίδια λογική μπορούμε να περνάμε όποτε θέλουμε τα φώτα τροχαίας με κόκκινο, να κλέβουμε, να σκοτώνουμε και ούτω κάθε εξής. Η φυγοστρατία είναι μέρος του συστημικού προβλήματος. Δεν πρέπει να παταχθεί, πρέπει να συνειδητοποιηθεί.

*Το άρθρο αποτελείτε από προηγούμενες παρεμβάσεις του γράφοντος μέσα από σχόλια είτε σε κοινωνικά δίκτυα είτε σε ιστολόγια.

Ζήνωνας Τζιάρρας, Εφημερίδα Καθημερινή (Κύπρου), 11/10/2011.

Follow @ZenonasTziarras
!function(d,s,id){var js,fjs=d.getElementsByTagName(s)[0];if(!d.getElementById(id)){js=d.createElement(s);js.id=id;js.src=”//platform.twitter.com/widgets.js”;fjs.parentNode.insertBefore(js,fjs);}}(document,”script”,”twitter-wjs”);

Ευρωπαϊκή Ένωση: Στρατηγικός Εταίρος ή Λάθος Στρατηγική Επιλογή για το Κυπριακό;

Leave a reply

Το Κυπριακό είναι ένα εν γένει περίπλοκο και πολυδιάστατο ζήτημα οχι μόνο λόγω της μακράς του ιστορίας αλλά και λόγω των πολλών μερών που εμπλέκονται σε αυτό (δύο κοινότητες, Ελλάδα, Τουρκία, Βρετανία, κτλ.). Αν ήτανε να το απλοποιούσαμε θα το χωρίζαμε σε δύο κύριες και βασικές διαστάσεις: 1) αυτή που έχει να κάνει με την έσωτερική κοινωνικοπολιτική κατάσταση στο νησί και τις σχέσεις των δύο κοινοτήτων, και 2) τη διεθνή διάσταση του προβλήματος η οποία περιλαμβάνει τις σχέσεις των εμπλεκομένων διεθνών δρώντων τόσο κατα τη διάρκεια του 20ου αιώνα, όσο και κατά την τελευταία και πλέον δεκαετία. Σημειωτέον ότι οι δύο διαστάσεις είναι παρόλαυτα άρρηκτα συνδεδεμένες μεταξύ τους.

Ενώ η πρώτη διάσταση επικεντρώνεται στις ενδοκοινοτικές και διακοινοτικές πολιτικές συγκρούσεις αλλά και στο πώς θα επιλυθεί η κοινωνική πτυχή του προβλήματος, δηλαδή τα εναπομείναντα στοιχεία μίσους, ρατσισμού, εθνικισμού και προκαταλήψεων που υπάρχουν στις δύο κοινότητες, μέσα από προγράμματα συμφιλίωσης και την ανάπτυξη ενός βιώσιμου πολιτικού και διακυβερνητικού συστήματος που θα εφαρμοστεί στην περίπτωση Λύσης, η δεύτερη, ασχολείται με τη διπλωματική, διεθνή πτυχή, η οποία αυτή τη στιγμή περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, κυρίως την Κυπριακή Δημοκρατία (ΚΔ), την Τουρκία, την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) και τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών. Είναι γεγονός βέβαια ότι το παιχνίδι της διεθνούς σκακιέρας είναι πολύ πιο περίπλοκο. Αν και εδώ θα ασχοληθούμε με τη διεθνή διάσταση του Κυπριακού ζητήματος καλό θα ήταν να κάνουμε μια σύντομη ιστορική αναδρομή εξετάζοντας παράλληλα και την εσωτερική διάσταση.

Continue reading →