Tag Archives: Ιστορία

Ορίζοντας το Είδος του Αγώνα της ΕΟΚΑ: Μια Προκαταρκτική Διεπιστημονική Προσέγγιση

Των Ανδρέα Κάρυου και Ζήνωνα Τζιάρρα, από το 38ο τεύχος του περιοδικού Εθνική Φρουρά & Ιστορία του Υπουργείου Άμυνας της Κυπριακής Δημοκρατίας (σ. 42-59).

Εισαγωγή

Κατά την τελευταία δεκαπενταετία έχει επιτευχθεί σημαντική πρόοδος με τη δημοσίευση όλο και περισσότερων πραγματειών σχετικά με διάφορες πτυχές της τετραετίας 1955 – 1959 στην Κύπρο. Οι μελέτες αυτές, οπωσδήποτε ποιοτικές και στηριγμένες σε αρχειακά δεδομένα, ανταποκρίνονται σε ποικίλα ερωτήματα που θέτουν κατά περιόδους η επιστημονική κοινότητα και η κοινωνία των πολιτών, ανασυνθέτοντας και αναλύοντας ποικίλες όψεις της πολύ σημαντικής περιόδου που ορίζεται στην ελληνόγλωσση βιβλιογραφία ως «Κυπριακός Αγώνας» ή «Αγώνας της ΕΟΚΑ» και στην αγγλόγλωσση βιβλιογραφία κυρίως ως «The Cyprus Revolt» ή «The Cyprus Emergency».

eoka coverΠαρά τις φιλότιμες προσπάθειες που έχουν καταβληθεί από τους μελετητές και τη μεθοδική διερεύνηση μίας σειράς σημαντικών θεματικών, η φύση του αγώνα της «Εθνικής Οργάνωσης Κυπρίων Αγωνιστών» (ΕΟΚΑ) δεν έχει ερευνηθεί επαρκώς. Όντως, στη συντριπτική πλειοψηφία των δημοσιευμένων ερευνών οι συγγραφείς καταπιάνονται με τη δράση της ΕΟΚΑ, χωρίς ωστόσο να έχουν παραθέσει σαφείς επεξηγήσεις για την ορολογία που επέλεξαν να χρησιμοποιήσουν για την περιγραφή και ανάλυσή της. Συνεπακόλουθα, η εν λόγω αδυναμία έχει ως αποτέλεσμα την αυθαίρετη ή αβασάνιστη εργαλειακή χρήση των όρων και των εννοιών που αναφέρονται στο τι είδους αγώνα (από τεχνικής άποψης) πραγματοποίησε η ΕΟΚΑ με όλες τις παρερμηνείες που η στρέβλωση αυτή επιφέρει. Continue reading

Ποιός Κυβερνά τον Κόσμο; Σκόρπιες Σκέψεις.

Προ ολίγων ημερών μπήκα σε ένα βιβλιοπωλείο για να δω τι καινούργιο υπάρχει. Κάθισα εκεί αρκετή ώρα αφού το ράφι «πολιτικής και ιστορίας» κέρδισε την προσοχή μου. Λόγω της διάρκειας της παραμονής μου στο βιβλιοπωλείο, η παρουσία μου είχε γίνει αισθητή και έτσι η ιδιοκτήτρια του μαγαζιού με προσέγγισε να ρωτήσει αν χρειάζομαι κάποια βοήθεια και αν ψάχνω κάτι συγκεκριμένο. Της είπα ότι ενδιαφέρομαι γενικά για βιβλία πολιτικού περιεχομένου αν και δεν ψάχνω κάτι συγκεκριμένο. Η επόμενη της ερώτηση ήταν εάν σπουδάζω κάτι που σχετίζεται με πολιτική και έτσι της είπα ότι πράγματι σπουδάζω διεθνή πολιτική. Με ρώτησε τι ακριβώς μελετάνε οι σπουδές διεθνούς πολιτικής και της εξήγησα. Όταν λοιπόν αντιλήφθηκε περί τίνος πρόκειται, με ρώτησε με απορία: «για πες μου, εσύ που ξέρεις, ποιός κυβερνά τον κόσμο;». Η άμεση μου απάντηση ήταν «τι εννοείτε;». Αμέσως ακολούθησε ρωτώντας «ποίος κυβερνά τον κόσμο: οι Αμερικάνοι, οι Κινέζοι, οι Εβραίοι, ποιος;». Μερικές φορές αναπολώ τη στιγμή και γελάω. «Το χρήμα» απάντησα, «το χρήμα κυβερνά τον κόσμο και αυτός που το έχει». «Και ποιος το έχει;», ρώτησε σαν να είχα τις απαντήσεις για το ποιος κινεί τα νήματα του κόσμου, για το ποιος αποφασίζει για τους πολέμους, για το που είναι η κρυψώνα όπου συνεδριάζουν αυτοί που κυβερνάνε, για το «ποίος έχει το χρήμα». Η συζήτηση συνέχισε και επεκτάθηκε σε διάφορα θέματα αλλά η δίψα αυτή για την κατανόηση του κόσμου και της παγκόσμιας κοινωνίας μου κίνησε το ενδιαφέρον και με έβαλε σε σκέψεις. Ποια είναι λοιπόν η φύση αυτού του συστήματος και ποια η θέση μας σ’ αυτό;  «Ποιος κυβερνά τον κόσμο» και «ποιος έχει το χρήμα»;

Continue reading