Category Archives: Ενέργεια

Ενεργειακά Παιχνίδια και Ρωσο-Τουρκικό Φλερτ

politis 07-12Η ανακοίνωση του Ρώσου προέδρου, Βλαδημίρ Πούτιν, σχετικά με την ακύρωση του αγωγού South Stream εξέπληξε πολλούς αν και δεν θα έπρεπε. Τα προβλήματα ήταν τόσο πολιτικά όσο και οικονομικά. Εν μέσω της ουκρανικής (ενεργειακής) κρίσης η στάση της ΕΕ απέναντι στον South Stream έγινε ιδιαίτερα αρνητική, γεγονός στο οποίο βοήθησαν και τα αυξανόμενα αντι-ρωσικά αισθήματα στη Βουλγαρία, από την οποία θα περνούσε ο αγωγός. Η στάση της ΕΕ (βλ. κυρώσεις), η πολιτική αβεβαιότητα και το υψηλό κόστος του αγωγού συγκαταλέγονται στους λόγους που ωθήσαν τον Πούτιν στην εν λόγω ανακοίνωση.

Το Ενεργειακό Παιχνίδι

Μέχρι στιγμής, η Ρωσία έχει υπογράψει σημαντικές ενεργειακές συμφωνίες με την Κίνα ενώ εποφθαλμιά τις αγορές και άλλων ασιατικών χώρών (π.χ. Ινδία, Ιαπωνία, Κορέα). Έτσι, η κίνηση της Ρωσίας έρχεται να συμπληρώσει μια σειρά προσπαθειών οι οποίες έχουν να κάνουν με την – μερική τουλάχιστον – απεξάρτηση και της ίδιας από την ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας. Σημαντικό είναι το γεγονός ότι, η Μόσχα, με την ανακοίνωση της ακύρωσης του South Stream υπέγραψε προκαταρκτική συμφωνία με την Τουρκία για δημιουργία αγωγού Ρωσίας-Τουρκίας μέσω της Μαύρης Θάλασσας, για τον οποίο θα χρησιμοποιηθεί και η ήδη υπάρχουσα υποδομή του South Stream. Όμως, τελικά, ο σκοπός δεν είναι μόνο η πώληση αερίου στην Τουρκία, αλλά και η μεταπώληση ή μεταφορά του από την Τουρκία προς την Ευρώπη ιδιαίτερα αν λάβουμε υπόψη και τον υπό κατασκευή αγωγό ΤΑΝΑΡ (Αζερμπαϊτζάν-Τουρκίας-Ευρώπης). Αν, δε, συνυπολογίζουμε ότι και άλλες χώρες της περιοχής όπως το Τουρκμενιστάν θα διοχετεύουν αέριο στον ΤΑΝΑΡ μετά από συμφωνία με την Τουρκία, διαφαίνεται ότι η τελευταία αναδεικνύεται βαθμιαία σε ενεργειακό κόμβο. Continue reading

Advertisements

Τουρκία & Βόρειο Ιράκ: Η Μεταβολή στην Τουρκική Εξωτερική Πολιτική

Μεταξύ των παραγόντων που επηρέασαν την δημιουργία εξωτερικής πολιτικής στην Τουρκία μετά την άνοδο του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) στην εξουσία (2002), εκτός από μια ανανεωμένη εκδοχή πολιτικού Ισλάμ και οικονομικο-κοινωνικών παραγόντων στο εσωτερικό, βασικό ρόλο έπαιξαν βέβαια και εξωτερικά γεωπολιτικά ζητήματα. Πέραν από τον πόλεμο του Αφγανιστάν (2001), που ήρθε ως αποτέλεσμα των τρομοκρατικών επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου στις ΗΠΑ και ανανέωσε το ρόλο της Τουρκίας στην περιοχή, η αμερικανική επέμβαση στο Ιράκ (2003) ήταν καθοριστικότατη τόσο για την ευρύτερη γεωπολιτική της Μέσης Ανατολής όσο και για την τουρκική εξωτερική πολιτική.

Συγκεκριμένα, οι επιχειρήσεις και οι πολιτικές των Αμερικανών στο Ιράκ μετά το 2003 δημιούργησαν προβλήματα στις αμερικανο-τουρκικές σχέσεις. Αυτό συνέβη κυρίως λόγω των συγκρουόμενων απόψεων των δύο μερών για το ζήτημα του Β. Ιράκ (Ιρακινό Κουρδιστάν). Η Τουρκία όχι μόνο αρνήθηκε την πρόσβαση σε αμερικανικά στρατεύματα στο Ιράκ μέσα από τα εδάφη της αλλά διαφώνησε με τις ΗΠΑ και στο ζήτημα της ομοσπονδοποίησης του Ιράκ, η οποία έδινε στο Β. Ιράκ (με πρωτεύουσα το Ερμπίλ) επισήμως πλέον μερική αυτονομία. Για τις ΗΠΑ, οι Κούρδοι του Ιράκ ήταν σύμμαχοι κατά του καθεστώτος Σαντάμ, ενώ οι κουρδικές περιοχές πόλος σταθερότητας μέσα στην συγκρουσιακή κατάσταση που επικρατούσε στη χώρα. Οι ΗΠΑ όμως με τους τρόπους τους δεν έλαβαν υπόψη τις ανασφάλειες της Άγκυρας στο κουρδικό ζήτημα, γεγονός που οδήγησε την Τουρκία σε μια πολύ επιφυλακτική στάση έναντι των πρώτων, θεωρώντας ότι μπορεί να έχουν ένα μακροπρόθεσμο σχέδιο που θα περιελάμβανε το διαμελισμό και της ίδιας.

Continue reading